Nog voordat 2016 halfweg is, tellen we al zes doden
\ndoor ongevallen met heftrucks. Dat zijn meer doden dan normaal gesproken in een
\nheel jaar vallen. Uit onderzoek blijkt dat lang niet alle heftruckchauffeurs een
\nopleiding hebben genoten, terwijl juist het trainen van chauffeurs een eerste
\nstap in het creëren van een veilige werkomgeving zou moeten zijn.
In Rotterdam is een vrouw doodgereden door een heftruck.
\nIn Schijndel is een man omgekomen bij laad- en loswerkzaamheden met een
\nheftruck. In Bergharen is een man gedood door een stalen balk bij het laden met
\neen heftruck. In Nunspeet kwam een man om het leven na een val van hoogte met
\neen heftruck. Dit is een greep uit de voorbeelden van ongevallen met heftrucks
\ndie dit jaar hebben plaatsgevonden. Als de trend uit het eerste halfjaar zich
\ndoorzet, breken we dit jaar het record aantal dodelijke slachtoffers.
Naar de oorzaken van de stijging is het gissen. Is het
\ntoeval dat de stijging van het aantal dodelijke slachtoffers samenvalt met het
\naantrekken van de economie en de toename van de logistieke activiteiten in
\nNederland? Neemt de werkdruk in de warehouses daardoor toe? Doen we nu meer dan
\nvoorgaande jaren een beroep op heftruckchauffeurs zonder ervaring en misschien
\nook zonder opleiding?
Falende rijvaardigheid
Damyam van Doornik, instructeur van BLOM Opleidingen,
\nheeft in het kader van zijn opleiding tot middelbaar veiligheidskundige
\nonderzoek gedaan naar de toegevoegde waarde van heftruckopleidingen. Daaruit
\nblijkt onder meer dat 82 van de 1176 overtredingen die Inspectie SZW in 2014
\nheeft geconstateerd, betrekking heeft op chauffeurs die onvoldoende zijn
\nopgeleid. Ze zijn er dus nog in overvloed: bedrijven met chauffeurs die niet is
\ngeleerd hoe ze een heftruck veilig moeten bedienen.
Uit analyse van 1660 ongevallen in 13 jaar tijd blijkt
\ndat in 61 procent sprake is van falende rijvaardigheid, bijvoorbeeld omdat
\nchauffeurs zijn afgeleid, onjuist gedrag vertonen of onbedoeld bepaalde functies
\nvan de truck in werking hebben gezet. Natuurlijk, ook chauffeurs met een
\nopleiding kunnen worden afgeleid of per ongeluk de machine in beweging zetten.
\nEen opleiding is geen garantie dat de chauffeur altijd veilig zal handelen. Maar
\neen goede opleiding die periodiek wordt herhaald, zorgt wel voor een beter
\nveiligheidsbewustzijn.
Failliet verklaard
Behalve dodelijke ongevallen kan het ontbreken van een
\nheftruckopleiding ook financiële consequenties hebben. De Inspectie SZW kan
\nboetes uitdelen van € 450 voor de chauffeur en € 3000 tot € 15.000 voor de
\nwerkgever. Daarnaast kan ondeskundig gebruik van heftrucks leiden tot schades
\naan goederen en materieel.
De indirecte kosten in geval van een ongeval zijn vaak
\nnog veel hoger, zoals blijkt uit het verhaal van een bedrijf uit Amersfoort. Een
\nheftruck heeft in dit bedrijf over de voet van een medewerker gereden met een
\nverbrijzelde voet als gevolg. Omdat de chauffeur geen opleiding had genoten,
\nheeft de rechter verklaard dat de werkgever voor honderd procent in gebreke is
\ngebleven en de medewerker moet compenseren. Het bedrijf met vier werknemers is
\ndoor de financiële consequenties uiteindelijk failliet verklaard.
Stappenplan
Van Doornik heeft een stappenplan opgesteld waarmee
\nbedrijven hun veiligheid flink kunnen verbeteren:
1. Stuur alle
\nheftruckchauffeurs naar een erkende opleider.
2. Onderbreek de werkzaamheden
\nals sprake is van onveilige situaties.
3. Maak ‘heftrucks’ tot een
\nvast agendapunt bij toolbox-meetings, werkoverleg en vergaderingen.
4. Laat chauffeurs voor
\naanvang van werkzaamheden een last-minute risico-analyse invullen.
5. Leidinggevenden hebben een
\nbelangrijke rol. Toets hun competenties op het gebied van veiligheid met een
\nassessment.
6. Blijf de competenties van
\nchauffeurs ook na de opleiding toetsen aan de hand van een competentielijst.
7. Voer audits in door interne
\nen eventueel externe specialisten.
Een kostenberekening leert dat dit stappenplan in een
\nomgeving met één heftruckchauffeur net iets meer dan duizend euro per jaar kost.
\nHoe groter het aantal heftrucks, hoe lager dit bedrag per heftruckchauffeur
\nwordt. Duizend euro dus, niet meer. Hoeveel is veiligheid u waard?